دبیر کمیسیون مبارزه با قاچاق کالا و ارز خراسان رضوی با بیان اینکه ۸۰ درصد لوازم آرایشی کشور به‌صورت قاچاق وارد می‌شود، گفت:‌ تمام بازارچه‌های مرزی کشور رویکرد واردات‌محور دارند در حالی که این موضوع در بازارچه‌های مرزی خراسان‌رضوی بلعکس است.

به گزارش تاجرپرس به نقل از خبرگزاری تسنیم از مشهدمقدس، عرضه کالای قاچاق در بازارها یکی از مواردی است که بخش تولید را نالان کرده خراسان‌رضوی یکی از استان‌هایی است که در بخش تولید اهمیت داشته و باید به این امر مبادرت ویژه داشته باشد.

خراسان رضوی یکی از استان‌هایی است که همواره به عنوان مقصد قاچاق قرار گرفته و بازار بزرگ فروش هم از نظر جمعیت آن و هم از نظر تعداد بالای زائری که به این شهر وارد می‌شوند، چشم طمع قاچاقچیان را به خود جلب کرده است.

مهم‌ترین محور‌ها و مشروح گفت‌وگوی خبرنگار تسنیم با دبیر کمیسیون مبارزه با قاچاق کالا و ارز خراسان‌رضوی را در ادامه می‌خوانید:

  • در ۹ ماهه امسال ارزش ریالی کشفیات ۱۳۶ میلیارد و ۸۰۰ میلیون تومان در خراسان‌رضوی بوده که نسبت به سال گذشته ۱۸ درصد رشد داشته است.
  • در ۹ ماهه امسال ۷۸ میلیارد و ۳۷۳ میلیون ریال البسه و ۷۰ میلیارد ریال پارچه کشفیات داشته‌ایم.
  • در ۹ ماهه امسال ۷ مرحله انهدام داشتیم که در آن ۹۳ تن کالا شامل پوشاک دست دوم، مواد غذایی، لوازم آرایشی بهداشتی، دارو و کفش از بین رفته‌اند.
  • تمام بازارچه‌های مرزی در کشور رویکرد واردات محور دارند و این موضوع در بازارچه‌های مرزی خراسان‌رضوی برعکس است.
  • هم اکنون دانشمندان داخلی سیستمی طراحی کرده‌اند که با استفاده از آن کامیون‌ها در حال حرکت در جاده‌ها اسکن شده و می‌توان فهمید که درون آن‌ها چه چیزهایی وجود دارد.
  • در کالاهای مانند لوازم آرایش و موبایل تولید داخلی ما بسیار اندک بوده و بنابراین این‌ها نوعاً خارجی هستند لوازم آرایشی ۸۰ درصد به صورت قاچاق وارد می‌شود و از این میزان ۹۵ درصد تقلبی و زیان‌آور است.

تسنیم: لطفا شمایی کلی از وضعیت مبارزه با قاچاق در خراسان رضوی توصیف کنید.

افشاری: در کمیسیون استان در ۳ سال گذشته انسجام خوبی ایجاد شده و یک گروه هماهنگ و همدل متشکل از قوا و دستگاه‌های مختلف کارهای مناسبی را انجام داده‌اند. در مجموع ۹ ماهه امسال ارزش ریالی کشفیات ۱۳۶ میلیارد و ۸۰۰ میلیون تومان در خراسان رضوی بوده که نسبت به سال گذشته ۱۸ درصد رشد داشته چراکه در مدت زمان مشابه در سال گذشته ۱۱۵ میلیارد و ۶۰۰ میلیون تومان بوده به‌عبارت دیگر در ۹ ماهه امسال بیش از تمام سال ۹۴ کشفیات داشته‌ایم که این مبلغ در تمام سال گذشته ۱۲۹ میلیارد تومان بوده است.

برنامه‌ریزی به این صوررت بوده که کالاهایی که مزیت تولید آن را داریم چه در ایران و چه در استان آماج حملات و دستور کارهای ما قرار بگیرد به عنوان مثال در بخش پوشاک به علت اینکه مزیت تولید در خراسان‌رضوی وجود داشته و به‌خاطر قاچاق آسیب زیادی دیده، امسال برنامه‌هایی در دستور کار قرار گرفته که وضعیت را بهبود ببخشد. هم‌اکنون مشاهده می‌کنیم تعداد زیادی از کارگاه‌های تعطیل شده در حوزه تولید پوشاک مجددا فعالیت خود را آغاز کرده و کارگرانی که به بیمه بیکاری معرفی کرده بودند هم‌اکنون دوباره فعالیت خود را شروع کرده‌اند.

به بیان دیگر البسه و پارچه و به عبارت بهتر صنعت نساجی اولویت نخست اقدامات کمیسیون مبارزه با قاچاق کالا و ارز خراسان‌رضوی بوده و بیشترین کشفیات ما نیز در همین زمینه بوده است.

در ۹ ماهه امسال ۷۸ میلیارد و ۳۷۳ میلیون ریال البسه و ۷۰ میلیارد ریال پارچه کشفیات داشته‌ایم. همچنین ۴۶ میلیارد ریال مواد غذایی، ۴۳ میلیارد ریال لوازم خانگی و ۳۴ میلیارد ریال برنج نیز از جمله مهم‌ترین کشفیات در ۹ ماهه امسال بوده است.

کار دیگری که انجام دادیم در موضوع تعیین تکلیف کالای مکشوفه بوده سابق بر این کالای کشف شده دوباره توزیع می‌شد که این کار درست برعکس اهداف اولیه است و بنابراین امسال کالاها یا امحا شده و یا صادر شدند و در همین ارتباط ۳۰۱۱ پرونده در سازمان همیاری از کالاهایی که تحویل شده‌اند؛ تشکیل شده و در ۹ ماهه امسال ۷ مرحله انهدام داشتیم که در آن ۹۳ تن کالا شامل پوشاک دست دوم، مواد غذایی، لوازم آرایشی بهداشتی، دارو و کفش از بین رفته‌اند.

کالاهای سلامت محور همه امحا شده و در چرخه توزیع قرار داده نمی‌شوند. رقم ریالی امحاء ۲۲ میلیارد ریال بوده و مابقی هم در انتظار دستورالعمل‌های مربوط به صادرات بوده و هنوز هم در مرحله مذاکره با افراد است چراکه برای نخستین بار این کار انجام می‌شود.

تسنیم: در استانی هستیم که مرز مشترک طولانی داریم اما بارها گفته شده از این مناطق قاچاقی صورت نگرفته و بیشتر از استان‌های غربی و جنوبی این کالاها وارد می‌شود، لطفا در این زمینه قدری توضیح دهید.

ابراهیمی: گفته شما کاملا درست است و مرزهای خراسان‌رضوی کاملا کنترل شده جالب است بدانید تمام بازارچه‌های مرزی در کشور رویکرد واردات‌محور دارند و این موضوع در بازارچه‌های مرزی خراسان‌رضوی برعکس است به‌گونه‌ای که سبب اعتراض طرف مقابل شده است.

همچنین قاچاق کالا از مرزهای غیر رسمی هم صفر بوده اما از گمرک ممکن است این اتفاق بیفتد که اصولا به شکل جاسازی، بداظهاری و یا رسوب کالای ترانزیت هستند؛ در نظر بگیرید ما یک دستگاه ایکس ری در مرز دوغارون داریم و روزانه بین ۳۰۰ تا ۳۵۰ تریلی در این مرز تردد دارند و این دستگاه اگر فعالیت زیادی داشته باشد بین ۵۰ تا ۶۰ تریلی را بازرسی کرده و مابقی بنا به اظهارات افراد تردد می‌کنند حدود ۳ درصد بار قاچاق از این راه وارد می‌شوند بخش زیادی از کالاهای قاچاقی که در خراسان رضوی وجود دارد از تهران، بنادر، استان‌های جنوبی و غربی بوده و ۸۵ درصد آنها هم از جاده‌های مواصلاتی می‌آید به بیان دیگر ما از طریق ریل و فرودگاه هم قاچاق داریم اما بخش عظیمی از آن با کامیون و از راه حمل و نقل جاده‌ای وارد استان می‌شود که مبارزه با آن سختی‌های ویژه خود را دارد.

ممکن است این ایراد گرفته شود که کامیون‌های وارد شده به خراسان‌رضوی به درستی بازرسی نمی‌شوند و در این باره باید گفت تصور کنید هر کدام از ماشین‌هایی که وارد خراسان‌رضوی می‌شوند برای نظارت ۱۰ دقیقه مورد بازرسی قرار گیرند ترافیکی به طول چندین کیلومتر در مبادی ورودی به‌وجود می‌آید؛ حال تصور کنید که یک تریلی با چندین فوت ظرفیت مورد بازرسی قرار گرفته و تقلبات آنها در جاسازی و یا بداظهاری کشف شود چه میزان باید برای آن وقت گذاشته شود و چه ترافیکی به وجود می‌آید. هم اکنون بیشتر با رصدهای اطلاعاتی بارهای قاچاق به ویژه در حوزه کالاهای ممنوعه، شناسایی شده و آن‌ها را دستگیر می‌کنیم.

امروز شاهدیم که دانشمندان داخلی سیستمی طراحی کرده‌اند که با استفاده از آن، کامیون‌ها در حال حرکت در جاده‌ها اسکن شده و می‌توان فهمید که درون آنها چه چیزهایی وجود دارد.

تسنیم: در برخی از اقلام مانند لوازم آرایش و یا گوشی‌های تلفن همراه بخش عمده‌ای از بازار را محصولات قاچاق در برگرفته‌اند. برای کاهش این معضل چه اقدامی را در دستور کار دارید؟ بعضا گفته میشود که انحصاری‌بودن واردات سبب شده که مشکلاتی در این حوزه به ‌وجود آید، آیا این موضوع صحیح است؟

افشاری: در کالاهای مانند لوازم آرایش و موبایل تولید داخلی ما بسیار اندک بوده و بنابراین این‌ها نوعاً خارجی هستند لوازم آرایشی ۸۰ درصد به صورت قاچاق وارد می‌شود و از این میزان ۹۵۵ درصد تقلبی و زیان‌آور است و برای پیشگیری از آن موضوع مبارزه با عرضه در دستور کار قرار گرفته چراکه ما به نوعی قربانی اقداماتی هستیم که استان‌های دیگر باید انجام می‌دادند، اما انجام نداده‌اند.

امسال برنامه‌ریزی شده بر مبنای استفاده از توان خود اتحادیه‌ها و صنوف نظارت صورت گرفته و بازرسان خود آن‌ها را در این بخش به کار گرفته‌ایم و جلسات متعددی حتی با اتاق‌های اصناف شهرستان‌ها داریم و خود آنها باید مبارزه را انجام دهند و یک اتحادیه همانطور که بر پروانه‌دار بودن یا نبودن یک واحد نظارت دارد، باید بر اجناس آن‌ها که قاچاق هستند و یا خیر، نیز نظارت داشته باشد.

توزیع‌کنندگانی که به سمت کالای قاچاق می‌روند بیشتر به علت سود مادی است که این کار برای آن‌ها دارد و به همین علت معمولا به سمت ورود قانونی نمی‌روند چراکه باید عوارض دولتی را پرداخت کنند در نظر بگیرید در موضوعی مانند تلفن همراه از قاچاق یک میلیارد و ۲۷۱ میلیون دلاری در تمام کشور ۷ تا ۸ درصد آن به خراسان‌رضوی اختصاص دارد و این محصول به علت مشکلاتی که وجود داشته و دولت نتوانسته موضوع رجیستری را انجام دهد، هم‌اکنون به صورت قاچاق در سطح عرضه توزیع می‌شود ما هم این را می‌دانیم اما اگر ورود به این بخش داشته باشیم بازار را به هم ریخته و افراد زیادی را بیکاری کرده‌ایم. ما حاضر به انجام این کار نیستیم چرا که این موضوع باید به صورت سیستمی انجام شود وقتی خود سامسونگ و هوآوی هم خدمات پس از فروش و هم گارانتی ارائه می‌دهند و هم جایزه پرداخت می‌کنند، افراد هم به سمت قاچاق کشیده می‌شوند.

معضل دستگاه‌های الکترونیک باید سیستمی حل شود اما در مورد لوزام آرایشی و بهداشتی باید مردم توجیه شوند چراکه آزمایش‌ها ثابت کرده‌اند که ۹۵ درصد انواع قاچاق این محصولات مضر هستند و خود مردم باید به این امر دقت داشته باشند.

هم اکنون وضعیت سرطان و سایر بیماری‌هایی مانند آن در کشور و به‌تبع آن در استان ما بسیار اسف‌بار است و بنده به شخصه فکر می‌کنم بخش عظیمی از آن به‌خاطر کالاهایی است که حتی به صوت هدفمند وارد کشور ما می‌شوند تا کشورهایی که در جنگ و یا تحریم اقتصادی به خواسته خود نرسیدند، به این ترتیب مردم ما را از بین ببرند.

تسنیم: هم‌اکنون موضوع بازدارنده نبودن قوانین قاچاق در کشور ما مطرح شدهاست، در این زمینه چه تحلیلی دارید؟

افشاری: باید گفت که قانون جدید خیلی بهتر از قوانین قبلی بوده و ما هم به صورت دائمی در حال رصد هستیم. البته در برخی از امور فرمایش شما را تأیید می‌کنم به عنوان مثال ما بانک اطلاعاتی دقیقی از قاچاقچیان نداریم و سامانه‌ها باید در همین ارتباط با هم هماهنگ شوند که کارهای کنترلی را انجام دهیم.

تسنیم: در مورد طرح‌های اجرایی شده در مورد قاچاق توضیحاتی ارائه بفرمائید.

افشاری: در برخی از موارد که از سمت تولیدکنندگان موضوعی مطرح می‌شود، می‌تواند در این بخش کمک دهنده باشد به عنوان مثال در ابتدای تابستان چند تن از تولیدکنندگان پتو در خراسان‌رضوی گلایه‌مند از وضعیت قاچاق اظهار داشتند که اگر به این وضعیت رسیدگی نشود آن‌ها تا ابتدای مهر ماه باید ۷۰۰ کارگر را اخراج کنند و به همین علت طرحی ویژه در این حوزه برگزار شد و در یک مرحله ۲۰۰۰ پتو جمع‌آوری شد و با توجه به جو روانی ایجاد شده سایر اجناس نیز از دسترس خریداران دور شد و پس از ۲ ماه وضعیت تولیدکنندگان به حالت عادی بازگشت.

ما اگر موفقیتی در سطح عرضه داشته‌ایم به این علت بوده که جو روانی مناسبی ایجاد کرده‌ایم تا افراد دیگر محصولات قاچاق را خریداری نکنند. البته باید گفت که مصرف‌کننده ما هم بیشتر میل به خرید لوازم خارجی دارد و به همین علت باید در این حوزه فرهنگ‌سازی انجام شود چراکه اگر برای افراد کششی وجود نداشته باشد، توزیع‌کنندگان سعی به انجام و یا خریداری قاچاق نمی‌کنند.

تسنیم: طرح ضرب‌الاجلی برای مبارزه با قاچاق لوازم خانگی داشتید، آن طرح به کجا رسید؟

افشاری: از همین حالا گشت مشترک به سراغ این کالاها می‎رود و هر چیزی که به عنوان لوازم منزل به فروش برسد، از لوازم برقی مانند یخچال و لباسشویی و سایر مواردی از این دست و علاوه بر این بلورجات را کنترل می‌کنند اما چون بنای ما بر این نیست که مردم را از انتفاع اقتصادی خارج کنیم، به همین علت بیشتر از جهت روانی وارد این موضوع می‌شویم.